نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۳/۸۹۵ مورخ ۱۴۰۳/۱۲/۱۲

نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۳/۸۹۵ مورخ ۱۴۰۳/۱۲/۱۲
موضوع : اعمال مقررات تعدد در مرحله تجدیدنظر درفرضی که در بدوی اعمال نشده باشد

شماره نظریه : ۷/۱۴۰۳/۸۹۵
شماره پرونده : ۱۴۰۳-۱۶۸-۸۹۵ک
تاریخ نظریه : ۱۴۰۳/۱۲/۱۲

استعلام :
چنانچه متهم دو پرونده در دو شعبه دادگاه کیفری دو بابت دو جرم درجه شش داشته باشد و پس از صدور حکم بر محکومیت وی و تجدیدنظرخواهی محکوم‌علیه نسبت به آنها، هر دو پرونده به یک شعبه از دادگاه تجدیدنظر استان ارجاع شود:

الف- آیا می‌بایست مطابق ماده ۳۱۳ قانون آیین دادرسی کیفری رسیدگی توأمان و یکجا نسبت به اتهامات متعدد انجام شود؟

ب- در صورت رسیدگی توأمان و یکجا به اتهامات متعدد، آیا مراعات مقررات تعدد جرم و افزایش مجازات‌ها الزامی است؟

ج- مترتب بر بند «ب»، آیا تشدید مجازات‌ها با ماده ۴۵۸ قانون آیین دادرسی کیفری منافات ندارد؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه :
در فرضی که محکومیت‌های متعدد غیر قطعی اعم از این‌که از یک یا چند دادگاه نسبت به اتهامات متعدد متهم صادر شده و با تجدید نظرخواهی از این آراء، پرونده‌ها همزمان در دادگاه تجدید نظر مطرح رسیدگی باشد:
اولاً، وحدت دادرسی، رعایت قواعد تعدد جرم و اصل تسریع فرآیند دادرسی کیفری مقتضی و مفهم آن‌است که رسیدگی به تجدید نظرخواهی نسبت به تمامی آرای محکومیت متهم با لحاظ ملاک مواد ۳۱۰، ۳۱۳ و ۴۵۴ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، توأمان و یکجا در یک شعبه دادگاه تجدید نظر استان صورت می‌گیرد.

ثانیاً، چون دادگاه تجدید نظر دارای تمام صلاحیت‌ها و اختیارات دادگاه بدوی در امر رسیدگی و صدور حکم است و از طرفی اعمال مقررات تعدد، در صورت تعدد جرایم موجب تعزیر الزامی است؛ لذا چنانچه دادگاه تجدید نظر پس از رسیدگی ماهیتی نسبت به تجدید نظرخواهی هر یک از آراء صادره، نظر به تأیید آرای صادره از دادگاه بدوی داشته باشد، مکلف است با تعیین مجازات هر یک از جرایم تعزیری ارتکابی بر اساس مقررات تعدد موضوع ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی (اصلاحی ۱۳۹۹)، مجازات‌های مندرج در آرای دادگاه بدوی را به استناد ماده ۴۵۷ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ اصلاح نموده (و با اصلاح آراء) آنها را تأیید می‌کند.

محتوای مندرج در این قسمت توسط هوش مصنوعی تولید شده است.

پرونده‌های شبیه‌سازی‌شده بر اساس نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۳/۸۹۵


مشخصات پرونده:
شماره پرونده: ۱۴۰۳-۱۶۸-۸۹۵ک
نام متهم: سامان رضایی
اتهامات: ارتکاب دو جرم درجه شش (سرقت تعزیری و تخریب عمدی)
دادگاه بدوی: دو شعبه متفاوت از دادگاه کیفری دو
دادگاه تجدیدنظر: شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان
شرح ماجرا:
سامان رضایی در دو پرونده مجزا، یکی در شعبه ۱۰۴ دادگاه کیفری دو بابت سرقت تعزیری و دیگری در شعبه ۱۰۸ بابت تخریب عمدی اموال عمومی محکوم شده بود. هر دو پرونده منجر به صدور حکم محکومیت وی به مجازات‌های تعزیری شدند. پس از تجدیدنظرخواهی متهم، هر دو پرونده به یک شعبه از دادگاه تجدیدنظر استان (شعبه هفتم) ارجاع گردید.

با توجه به اینکه دو جرم ارتکابی مشمول مقررات تعدد جرم بودند و در مرحله بدوی مقررات تعدد اعمال نشده بود، دادگاه تجدیدنظر موظف شد که مطابق مواد ۳۱۰، ۳۱۳ و ۴۵۴ قانون آیین دادرسی کیفری رسیدگی توأمان انجام دهد و بر اساس ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی (اصلاحی ۱۳۹۹)، مقررات تعدد را لحاظ کند.

رأی دادگاه تجدیدنظر:
اولاً، دادگاه تجدیدنظر رسیدگی توأمان به هر دو پرونده را مطابق ماده ۳۱۳ قانون آیین دادرسی کیفری مجاز دانست.
ثانیاً، با توجه به اینکه هر دو جرم درجه شش بودند و در دادگاه بدوی مجازات جداگانه تعیین شده بود، دادگاه تجدیدنظر با اعمال ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی و ماده ۴۵۷ قانون آیین دادرسی کیفری، رأی را اصلاح کرد و با اعمال قاعده تعدد جرم، میزان مجازات را تعدیل و تعیین نمود.
ثالثاً، دادگاه تجدیدنظر ضمن تأیید محکومیت متهم، احکام قبلی را با لحاظ مقررات تعدد اصلاح و حکم نهایی را صادر کرد.
نتیجه:
مطابق رأی دادگاه تجدیدنظر، مقررات تعدد جرم اعمال شده و حکم نهایی متهم با اصلاح میزان مجازات‌ها تأیید شد.