نظریه مشورتی شماره 7/1403/588 مورخ 1403/08/23

تاریخ نظریه: 1403/08/23
شماره نظریه: 7/1403/588
شماره پرونده: 1403-186/1-588ک

استعلام:
نظر به اینکه در اجرای ماده 28 قانون مجازات اسلامی هر سه سال یک‌بار جزای نقدی مقرر در قوانین متعدد مورد تعدیل قرار میگیرد، آیا ملاک عمل در اجرای جزای نقدی تعدیل شده با لحاظ ماده 10 قانون مجازات اسلامی تاریخ وقوع جرم است یا وفق ماده 28 قانون مجازات اسلامی از تاریخ صدور حکم قابل اجرا است؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
طبق ماده 10 قانون مجازات اسلامی که با لحاظ اصول سی و ششم و یکصد و شصت و نهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران وضع و تصویب شده است، حکم به مجازات باید به موجب قانونی باشد که پیش از تاریخ وقوع جرم وضع شده است و مرتکب هیچ رفتاری؛ اعم از فعل یا ترک فعل به موجب قانون موخر به مجازات محکوم نمی‌شود؛ بنابراین و با عنایت به اصل قانونی بودن جرم و مجازات و قاعده قبح عقاب بلابیان، عبارت قسمت اخیر ماده 28 قانون مجازات اسلامی ناظر بر سایر مبالغ مورد نظر در آن ماده و منصرف از مبالغ جزای نقدی است که قلمرو زمانی اجرای آن تابع قواعد مندرج در قانون اساسی است؛ به عبارت دیگر، حکم مذکور در قسمت اخیر ماده 28 یادشده منصرف از جرایمی است که قبل از مصوبه هیات وزیران واقع شده است. در فرض سوال نیز ملاک تعیین جزای نقدی، میزان جزای نقدی زمان وقوع جرم است.