عنوان: فسخ نکاح به جهت بیماری جوشگاه پوستی زوجه
پیام: بیماری جوشگاه پوستی بدشکل زوجه از عیوب موجب فسخ نکاح نبوده و اگر عقد نیز متباینا بر سلامت کامل زوجه استوار نشده باشد نمی تواند از موجبت فسخ نکاح تلقی گردد.
شماره دادنامه قطعی :
تاریخ دادنامه قطعی :
1400/03/30
گروه رأی:
حقوقی
آراء منتخب پرونده: شعبه دیوان عالی کشور
رأی خلاصه جریان پرونده :
در مورخه ۹۹/۵/۶ خانم ل. ه. بوکالت از اقای م. ک. فرزند ق. دادخواستی بطرفیت خانم ر. ف. ن. فرزند م. بخواسته فسخ نکاح به جهت تدلیس بدادگستری اسلامشهر تسلیم و در تشریح این دادخواست ( بخلاصه و مفادا ) امده که: [عقد نکاح دائم فی مابین زوجین حاضر در مورخه ۹۸/۱۱/۱۴ منعقد شده ( و زندگی مشترک عرفی اغاز نشده است. ) زوجه در زمان خواستگاری و اشنایی و نیز در زمان عقد کتمان حقیقت نموده بدین شرح که وی جوشگاه پوستی بدشکل موجود در روی شکم و پهلوی خویش را از موکل پنهان نموده و این ضایعه غیر قابل تحمل می باشد. ( نظریه پزشکی قانونی موید وجود زایده پوستی می باشد. ) و نظر به اینکه عقد متباینا بر عدم وجود عیب منعقد شده و خوانده دعوا این عیب را کتمال نموده است ، مستندا به مواد ۱۱۲۸ و ۴۳۸ قانون مدنی تقاضای صدور حکم بر فسخ نکاح را دارند.] پیوست این دادخواست ، گواهی مورخه ۹۹/۲/۲۴ مرکز پزشکی قانونی *( شعبه *) می باشد. که چنین نظر دادند: نامبرده ( زوجه ) معاینه شد. جوشگاه وسیع ، نسبتا بد شکل و کاملا التیام یافته قدیمی در سر تا سر ثلث تحتانی خلف تنه مشهود است.که می تواند بعتل تخریب شدید پوستی ناشی از عامل محرک شیمیایی یا حرارتی ایجاد گردیده باشد. رنگ ، شکل ظاهری جوشگاه و نحوه التیام ان موید گذشت مدت زمان طولانی از حدوث صدمه فوق می باشد. و لیکن اظهارنظر قطعی در مورد نوع عامل جارحه یا تاریخ دقیق حدوث ان امکان پذیر نمی باشد. ضمنا بالینی مرتبط با زمان یا نوع الت جارحه نیز به این اداره ارائه نگردید. ( ص ۶ ) این پرونده به شعبه *ارجاع و با ابلاغ نسخه ثانی دادخواست و بخوانده و احضار طرفین بدادرسی ، زوجین در جلسه ی مورخه ۹۹/۷/۱ حاضر ، وکیل زوج اظهار داشتند: موکل به همراه خانواده خود جهت خرید لباس به لباس فروشی مراجعه و پس از خرید لباس ، جهت پروف کردن به محل خاص مراجعه و سوختگی وی در ناحیه کمر وی ملاحظه می شود. خواهان فسخ نکاح هستم. در بازپرسی فریب در ازدواج ( شکایت ) که بلحاظ عدم احراز عنصر فریب پرونده کیفری مختومه شده است.… خوانده ( زوجه ) پاسخ دادند: این مسیله را می دانسته اند و سوختگی من فقط در پهلوی خودم می باشد. و اصلا در روی شکم من سوختگی نمی باشد. ( ص ۲۰ پرونده )
مطابق رونوشت قرار منع تعقیب صادره توسط شعبه *( قرار شماره *– ۹۹/۲/۲۷ ) شکایت زوج علیه زوجه دائر بر فریب در ازدواج ( در این قرار به جزییات فریب یا ادعای شاکی اشاره ای نشده است ) بازپرسی صرف سکوت زوجه را از مصادیق بزه مزبور ندانسته و قرار منع تعقیب صادر ( ص ۱۴ ) و این قرار طی دادنامه شماره ۲۷۹ – ۹۹/۳/۲۰ تایید می گردد. ( ص ۱۵ ) شعبه *بنا به بررسی مزبور طی دادنامه شماره ۱۱۴۵ – ۹۹/۷/۳ قرار عدم صلاحیت به اعتبار و شایستگی محاکم خانواده *( محل سکونت خوانده ) صادر و پرونده به شعبه *ارجاع می گردد. در جلسه دادرسی مورخه ۹۹/۱۰/۹ ایندادگاه ، وکیل زوج علاوه بر مطالب قبلی اضافه نمودند که: … ایشان یک روز پس از عقد هنگام تعویض لباس ، سوختگی وسیع در ناحیه کمر که پزشکی قانونی موارد سوختگی را در نظریه خود مورد ملاحظه قرار داده و فردای ان روز همسر خود را به منزل مادرش برده است.و اعلام نموده که دیگر نمی خواهد به جهت اینکه شرط ما این بوده که زوجه سالم باشد. با ایشان در تاریخ ۹۸/۱۱/۱۴ عقد نموده است.که در تاریخ ۹۸/۱۱/۱۸ نیز شکایتی تحت عنوان فریب در امر ازدواج اعلام نموده است.و اینک به جهت اینکه ازدواج مبنی بر صحت کامل جسمی زوجه واقع شده و این شرط در زوجه مفقود است.و بلافاصله پس از اطلاع مراتب فسخ به اطلاع زوجه و خانواده ایشان اعلام گردید. تقاضای صدور حکم شایسته مبنی بر فسخ نکاح را دارم. خوانده اظهار میدارد.: اظهاراتم مطابق لایحه تقدیمی بشماره *می باشد. و اینکه خواهان اظهار میدارد. بلافاصله بنده را بخانه پدرم برده و مراتب فسخ را به اطلاع من رسانده را قبول ندارم. من تا روز مادر مصادف ۹۸/۱۱/۲۶ در خانه ایشان بودم و حتی با هم خرید و عروسی رفتیم اما اینکه ایشان می گوید سوختگی را قبل از عقد به ایشان نگفتم را قبول دارم. و فردای روز عقد مادر ایشان موضوع را با خبر شد و موضوع را به اطلاع پسرش رساند و همسرش گفت در صورتیکه سوختگی باشد. مانعی ندارد. می رویم عمل می کنیم. اما در صورتیکه عمل باشد. را قبول ندارم. و همچنین ناحیه سوختگی بنده در صحت و سلامتی بنده ایجاد نکرده و به اندازه ای می باشد. که قابل اغماض باشد. و در مدتی که در منزل ایشان بوده ایم رابطه جنسی نداشتیم و بنده دوشیزه می باشم. در ادامه خواهان اظهار می دارد. ادعای همسرم را که مبنی بر سوختگی ایشان را قبول نمودم قبول ندارم. و کذب محض است.
دادگاه پس از وصول یک قطعه عکس رنگی از محل زایده مزبور ( ص ۳۸ ) از خوانده ، ختم دادرسی را اعلام و طی دادنامه شماره ۲۲۲۶ – ۹۹/۱۰/۲۰ با این استدلال: … صرفنظر از اینکه فسخ نکاح فوری می باشد. و خواهان به فوریت اقدام نموده یا خیر؟ اولا – با توجه به اینکه مورد اعلامی از موارد عیوب زن ، مصرح در قانون و فقه جهت فسخ نکاح نمی باشد. ثانیا – با توجه به عکس ارائه از جانب خوانده ( ضمیمه پرونده ) که میزان نقض ادعایی زوجه را مشخص می نماید. ، نمی توان چنین سوختگی را عیبی برای زوجه که عقد متباینا بر عدم ان منعقد شده باشد. تلقی نمود و به جهت تخلف از ان حق فسخ عقد نکاح را برای زوج محقق دانست. … با این استدلال حکم بر بطلان دعوای خواهان صادر و این رای در شعبه *بشرح دادنامه شماره ۳۷۱۱ – ۹۹/۱۲/۹ تایید می گردد.
پرونده پس از وصول به دیوانعالی کشور ، جهت رسیدگی فرجامی به این شعبه ارجاع گردیده است.
لوایح طرفین هنگام شور قرائت گردید.
هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل است.پس از قرائت گزارش عضو ممیز اقای ح. م. و اوراق پرونده ، مشاوره نموده و بشرح ذیل مبادرت به صدور رای می نماید.:
رأی شعبه دیوان عالی کشور
به دلالت گزارش مورخه ۹۹/۲/۲۴ مرکز پزشکی قانونی شهرستان *جوشگاه پوستی موجود در بدن زوجه – که وکیل زوج از انان به جوشگاه پوستی بدشکل موجود در روی شکم و پهلوی زوجه ذکر نموده است.– چنین توصیف شده است: … جوشگاه وسیع ، نسبتا بدشکل و کاملا التیام یافته قدیمی در سرتاسر ثلث تحتانی خلف تنه … می باشد. و با ملاحظه ی عکس رنگی مضبوط در ص ۳۸ پرونده جوشگاه مزبور شدید و غیرقابل تحمل نمی باشد. هر چند این عارضه فی نفسه خوشایند نمی باشد. ولی اینکه غیرقابل تحمل باشد. نیست و عقد هم متباینا بر سلامتی کامل زوجه منعقد نشده است.و ممکن است.هر انسانی کم و بیش نارسایی هایی داشته باشد. ولی این نارسایی پوستی موجود از عیوب موجب فسخ نکاح نبوده و عقد نیز متباینا بر ان استوار نبوده است.لذا نتیجتا ارای صادره مورد تایید است.و از حیث رعایت اصول و تشریفات دادرسی ایراد موثری مشهود نمی باشد. لهذا مستندا به مواد ۳۷۰ و ۳۹۶ قانون ایین دادرسی مدنی رای فرجامخواسته شماره ۳۷۱۱ – ۹۹/۱۲/۹ شعبه *ابرام و عین پرونده قضایی اعاده می گردد.
رییس شعبه *ح. ع. ح. ، مستشار دیوانعالی کشور ح. م.