.png)
نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۱۲۲ مورخ ۱۴۰۴/۱۰/۲۳
موضوع : تفسیر شرط «دارا بودن بزهدیده» در جرایم قابل گذشت افراد زیر ۱۸ سال
تاریخ نظریه : ۱۴۰۴/۱۰/۲۳
شماره نظریه: ۷/۱۴۰۴/۱۲۲
شماره پرونده : ۱۴۰۴-۱۸۶/۱-۱۲۲ک
استعلام :
به موجب ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ «کلیه جزایم تعزیری درجه پنج و پایینتر از آن ارتکابی توسط افراد زیر ۱۸ سال در صورت داشتن بزهدیده، مشمول تبصره ۱ ماده ۱۰۰ این قانون و ماده ۱۲ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲/۱۲/۴ بوده و قابل گذشت است»؛ مقصود از بزهدیده در این ماده چیست؟ آیا منظور مقنن صرفاً جرایمی مانند جرح عمدی با چاقو است که دارای بزهدیده خاص است و یا جرایمی مانند قدرتنمایی با چاقو و یا اخلال در نظم و آسایش عمومی که فاقد بزهدیده خاص میباشد را نیز شامل میشود؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه :
به موجب ذیل ماده ۱۰۴ (اصلاحی ۱۴۰۱) قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، «کلیه جرایم تعزیری درجه پنج و پایینتر ارتکابی توسط افراد زیر هجده سال در صورت داشتن بزهدیده، مشمول تبصره (۱) ماده (۱۰۰) این قانون و ماده (۱۲) قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۴/۱۲/۱۳۹۲ بوده و قابل گذشت است». قانونگذار در مقرره ذیل این ماده در مقام قابل گذشت اعلام کردن آن دسته از جرایم غیر قابل گذشت درجه پنج و پایینتر است که توسط افراد زیر هجده سال ارتکاب یافته است؛ مشروط به اینکه دارای بزهدیده (خاص) باشد؛ مانند بزه جرح عمدی با چاقو که بدون ایراد جرح نسبت به یک شخص (بزهدیده) امکان تحقق ندارد؛ بنابراین، جرایم غیر قابل گذشت درجه پنج و پایینتر که بزهدیده (خاص) ندارد؛ مانند قدرتنمایی با چاقو و یا اخلال در نظم و آسایش عمومی از شمول مقرره ذیل این ماده خارج است و چنانچه این جرایم توسط افراد دارای کمتر از هجده سال سن ارتکاب یافته باشد، همچنان غیر قابل گذشت است. ضمناً متذکر میشود از ارسال تکراری استعلام خودداری فرمایید.
محتوای مندرج در این قسمت توسط هوش مصنوعی تولید شده است.
چکیده:
این نظریه مشورتی به تفسیر ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی (اصلاحی ۱۴۰۱) میپردازد که مقرر میدارد جرایم تعزیری درجه پنج و پایینتر ارتکابی توسط افراد زیر هجده سال، در صورت داشتن «بزهدیده»، قابل گذشت هستند. پرسش اصلی این است که مقصود قانونگذار از «بزهدیده» در این ماده چیست.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه تصریح میکند که شرط «دارا بودن بزهدیده» به معنای وجود یک بزهدیده خاص است. بنابراین، تنها جرایمی که بدون ایراد ضرر به شخص یا اشخاص معینی (بزهدیدگان خاص) قابل تحقق نیستند، مانند جرح عمدی، مشمول این حکم و در نتیجه قابل گذشت خواهند بود. در مقابل، جرایمی که علیه نظم عمومی یا جامعه ارتکاب مییابند و فاقد بزهدیده خاص مشخصی هستند (مانند قدرتنمایی با سلاح سرد یا اخلال در نظم و آسایش عمومی)، حتی اگر توسط افراد زیر ۱۸ سال و در درجات پایین تعزیری واقع شوند، غیرقابل گذشت باقی میمانند و از شمول این ماده خارج هستند. این تفسیر، مرز بین جرایم قابل و غیرقابل گذشت برای اطفال و نوجوانان را مشخص میسازد.