نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۶۲۱ مورخ ۱۴۰۴/۱۱/۱۱

نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۶۲۱ مورخ ۱۴۰۴/۱۱/۱۱
موضوع : اعتبار سوگند زوجه در دعوای اثبات زوجیت موقت غیررسمی، در صورتی که امضای وی توسط کارشناس احراز شده و زوج تقاضای سوگند نکرده باشد

تاریخ نظریه : ۱۴۰۴/۱۱/۱۱
شماره نظریه : ۷/۱۴۰۴/۶۲۱
شماره پرونده : ۱۴۰۴-۱۲۷-۶۲۱

استعلام :
در دعوای اثبات زوجیت در عقد نکاح موقت غیررسمی و دفترچه‌ای که از طرف زوج مطرح شده است، چنانچه کارشناس رسمی دادگستری در حوزه تشخیص و اصالت امضا، امضای زوجه در ذیل سند را تأیید و احراز کند و زوج تقاضایی مبنی بر اتیان سوگند زوجه نداشته باشد، آیا نوبت به اتیان سوگند زوجه (خوانده) می‌رسد و اتیان سوگند وی در چنین فرضی صحیح است؟ آیا در صورت اتیان سوگند، سوگند یادشده معتبر است؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه :
در فرض سؤال که در دعوای زوج به خواسته اثبات زوجیت عقد نکاح موقت، با ارجاع امر به کارشناس رسمی دادگستری، امضای زوجه در ذیل سند عادی نکاحیه احراز شده است:
الف و ب- نخست. وفق ماده ۱۳۳۵ قانون مدنی در دعوای مدنی توسل به قسم زمانی ممکن است که دعوا به موجب اقرار، شهادت، علم قاضی بر مبنای اسناد یا امارات ثابت نشده باشد و مطابق ماده ۲۷۱ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹، در کلیه دعاوی مالی و سایر حقوقالناس از قبیل نکاح، طلاق، رجوع در طلاق، نسب، وکالت و وصیت که فاقد دلایل و مدارک معتبر دیگر باشد، سوگند شرعی به شرح مواد آتی می‌تواند مدرک و مستند صدور حکم دادگاه قرار گیرد. از حکم این مواد چنین مستفاد است که با وجود دیگر ادله قانونی مانند اقرار، شهادت، اسناد و مدارک و همچنین اطلاعات حاصل از تحقیق و معاینه محل و همچنین با وجود کارشناسی، موجبی برای اتیان سوگند نیست. دوم. به تصریح مقنن در ماده ۲۸۳ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹، «دادگاه نمی‌تواند بدون درخواست اصحاب دعوا سوگند دهد و اگر سوگند داد اثری بر آن مترتب نخواهد بود ...».

محتوای مندرج در این قسمت توسط هوش مصنوعی تولید شده است.

چکیده:
این نظریه مشورتی به این پرسش پاسخ می‌دهد که آیا در دعوای اثبات زوجیت موقت غیررسمی، اگر امضای زوجه در سند عادی توسط کارشناس احراز شود و زوج نیز تقاضای سوگند نکند، آیا سوگند زوجه (خوانده) به عنوان دلیل اعتبار دارد یا خیر.
اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان می‌دارد:
ماده ۱۳۳۵ قانون مدنی و ماده ۲۷۱ قانون آیین دادرسی مدنی تصریح دارند که توسل به سوگند تنها در صورتی ممکن است که دعوا به موجب اقرار، شهادت، علم قاضی، اسناد یا امارات دیگر ثابت نشده باشد.
در صورتی که کارشناسی رسمی دادگستری امضای زوجه را در سند عادی احراز کند، این خود یک دلیل قانونی محسوب می‌شود و دیگر موجبی برای اتیان سوگند وجود ندارد.
علاوه بر این، ماده ۲۸۳ قانون آیین دادرسی مدنی مقرر می‌دارد که دادگاه نمی‌تواند بدون درخواست اصحاب دعوا (در اینجا زوج) سوگند دهد و سوگند یاد شده بدون درخواست، اثری نخواهد داشت.
نتیجه‌گیری: در این فرض، با توجه به احراز امضا توسط کارشناس و عدم تقاضای سوگند از سوی زوج، نوبت به اتیان سوگند زوجه نمی‌رسد و در صورت اتیان نیز، سوگند وی معتبر نخواهد بود.